Chương 1

Một Bát Cháo Rau Dại (1)

Trên sườn đất phía sau núi, gió thổi vù vù.

Vương Tân Dân, không đúng, hiện tại nên gọi là Vương Bình An mới phải, ngồi xổm bên mép dốc, hai tay ôm đầu, móng tay bấu vào tóc đến đau nhức.

Cơn đau này là thật.

Hắn ngẩng đầu lên, hốc mắt cay xè. Trước mắt là một thôn nhỏ hơn trăm hộ dân. Nhà đất nối sát nhà đất, ống khói xiêu xiêu vẹo vẹo dựng lên. Giờ đúng lúc nấu cơm sáng, lác đác bốc vài làn khói xanh.

Con đường đất trước thôn quanh co kéo dài ra xa, hai bên đường là cây cối trơ trụi lá. Phía trước nữa là ruộng đồng, từng luống từng luống một. Mới đầu xuân, đất vẫn vàng úa tiêu điều.

Xa hơn nữa là núi non liên miên, núi không cao, xám xịt chẳng khác gì những ngọn núi ở quê cũ của hắn.

Nhưng nơi này mẹ nó căn bản không phải quê hắn.

Vương Tân Dân lại muốn ôm đầu.

Hắn nhớ rất rõ.

Tối qua, không đúng, là tối qua của kiếp trước, hắn tan làm ghé chợ mua một bó rau xanh với hai củ cà rốt.

Vợ mất vì dịch bệnh năm ngoái, ra đi rất nhanh, không chịu bao nhiêu đau đớn, cũng chẳng tốn mấy tiền thuốc men.

Con gái đang học đại học ở nơi khác, lúc gọi video còn nói: “Ba à, ba tự chăm sóc mình cho tốt nha.”

Hắn có thể sống không tốt sao?

Người đã năm mươi tuổi, biết nấu cơm, biết dọn dẹp. Sàn nhà lau đến mức soi được bóng người.

Đồng nghiệp đều gọi hắn là “Vương Đại Oa”, nửa đùa nửa thật, bảo hắn là “Đại nội tổng quản”.

Máy nước trong văn phòng hỏng, hắn sửa.

Khuy áo len của nữ đồng nghiệp rơi mất, hắn khâu giúp.

Ống đựng bút trên bàn lãnh đạo lệch đi, hắn tiện tay chỉnh ngay ngắn lại.

Hắn không tức giận.

Thật sự không tức giận.

Chỉ là bộ dạng hắn không được đẹp mắt, cao một mét sáu lăm, cổ ngắn, vai rộng, mặc gì cũng như trùm bao tải.

Lúc trẻ từng đi xem mắt, cô gái gặp hắn rồi, khách sáo thì nói “người cũng không tệ”, không khách sáo thì quay đầu bỏ đi luôn.

Sau này gặp người thê tử hiện tại, do mai mối giới thiệu. Khi ấy nàng đã ba mươi, trong nhà thúc cưới gấp, gặp hắn vài lần liền thở dài: “Thôi thì sống tạm vậy.”

Cái “sống tạm” ấy kéo dài suốt hai mươi năm.

Hắn thật sự không tệ.

Thẻ lương nộp hết, việc nhà ôm trọn, vợ bảo đông hắn không dám đi tây, tóc tết cho nữ nhi từ nhỏ đến lớn đều do hắn làm, đồng phục của con cũng do hắn tự tay giặt, nhưng ánh mắt thê tử nhìn hắn lúc nào cũng như cách một tầng sương.

Có khi hắn ngồi trên sofa đan áo len cho con gái, vì vợ hắn chê đồ mua ngoài không đủ ấm, lúc vợ hắn đi ngang qua, đột nhiên lạnh lùng buông một câu: “Anh không thể làm chút chuyện đàn ông nên làm à?”

Thế nào mới là chuyện đàn ông nên làm?

Hút thuốc? Uống rượu? Đánh bài?

Hắn không biết.

Hắn chỉ thích xem video thủ công, mộng mộc ghép khớp, đan sọt dệt rổ, muối dưa làm tương.

Vợ hắn sầm cửa vào phòng, hắn vẫn ngồi ngoài phòng khách, cây kim tre trong tay đều đều đan từng mũi kín khít.

Sau này vợ hắn mất, con gái thì lên đại học, một mình hắn sống như quả lắc đồng hồ, ngày ngày đúng giờ đúng giấc.

Rồi sao nữa?

Rồi tối qua, hắn xem video làm xà phòng thủ công, nghĩ trời ấm lên có thể tự làm ít xà phòng để rửa tay.

Xem rồi ngủ quên lúc nào không hay.

Đến khi mở mắt ra, dưới thân là chiếc giường đất cứng ngắc, chiếu trên giường rách mấy lỗ lớn, lộ cả đất vàng bên dưới, trong phòng tối om, chỉ có một ô cửa sổ nhỏ dán giấy vàng úa, còn thủng vài lỗ.

Hắn chống người muốn ngồi dậy, tay vừa đặt xuống liền chạm phải thứ gì đó.

Mềm mềm.

Hắn giật mình run lên, quay đầu nhìn là một nữ nhân. Nàng quay lưng về phía hắn, gầy gò, tóc vàng khô, quấn trong chiếc chăn vá chằng vá đụp, ngủ rất say.

Đây không phải nhà hắn, cũng không phải vợ hắn, vợ hắn đã mất hơn một năm rồi.

Hắn lăn xuống khỏi giường đất, chân giẫm lên nền đất lạnh buốt, cúi đầu nhìn thì thấy trên người mặc áo vải thô xám xịt, vá thì vá rất gọn gàng, nhưng giặt đến bạc màu.

Hắn sờ mặt mình, râu ria lởm chởm nhưng đường nét khuôn mặt này… dường như không phải gương mặt tròn của hắn kiếp trước.

Hắn rón rén bước ra ngoài, chính phòng còn tối hơn, sát tường đặt chiếc bàn gãy chân, phải kê gạch mới đứng vững. Trên bàn có cái vò đất mẻ miệng, ngoài ra chẳng còn gì. Cửa ghép bằng ván gỗ, khe rộng đến mức nhét lọt ngón tay.

Hắn kéo cửa ra, gió lạnh lập tức ùa vào.

Trời vừa tờ mờ sáng, sân tường là tường đất, sập mất nửa đoạn. Ba gian nhà đất, vôi tường bong tróc từng mảng lớn. Phía tây có cái lều tranh, hẳn là phòng bếp.

Hắn đứng giữa sân, lạnh từ đầu đến chân.

Đây không phải mộng, gió lạnh quất lên mặt đau rát, đất cục dưới chân cấn đau lòng bàn chân.

Hắn quay người chạy ra khỏi sân, men theo đường đất chạy thẳng đến phía sau thôn, trèo lên sườn đất này.

Cả đường chẳng gặp ai, thôn còn chưa tỉnh hẳn. Rồi hắn ngồi xổm ở đây đến giờ, chắc cũng nửa canh giờ. Gió thổi khiến đầu óc hắn tỉnh táo hơn đôi chút. Không hẳn là tỉnh táo, chỉ là từng mảnh ký ức hỗn loạn của thân thể này không ngừng chui vào đầu hắn.

Đây là Đại Vệ triều gì đó, không phải bất cứ triều đại nào hắn biết trong lịch sử. Nơi này gọi là Liễu Thụ Loan, hơn trăm hộ dân sống bằng nghề trồng trọt.

Hắn tên Vương Bình An, hai mươi lăm tuổi, cha mẹ đã mất, ba huynh đệ, hắn là út. Khi phân gia, đại ca nhị ca chiếm hết phần tốt, chỉ để cho hắn ba gian nhà đất nát phía tây thôn cùng năm mẫu ruộng xấu.

Hắn cưới tức phụ tên Lâm Tú Nương, người thôn bên cạnh, dung mạo cũng tạm được, chỉ là gầy, có một nữ nhi bốn tuổi tên Tiểu Đậu.

Trong nhà nghèo, năm ngoái mất mùa, nộp tô xong chẳng còn bao nhiêu lương thực, cả nhà chỉ dựa vào cháo loãng sống tới giờ, gần như cạn sạch.

Xuân vừa tới, việc đồng áng còn chưa bắt đầu, trong nhà đã sắp đứt bữa.

Nguyên chủ là một gã lầm lì như hũ nút, đánh ba gậy cũng chẳng bật nổi tiếng rắm, ở trong thôn không có nhân duyên. Hàng xóm chê hắn nhu nhược, huynh đệ chê hắn vô dụng, còn tức phụ… Tức phụ gần như chẳng có lời nào để nói với hắn.

Vương Bình An giơ tay nhìn thử.

Bàn tay này rất lớn, khớp xương thô ráp, lòng bàn tay đầy vết chai, là đôi tay từng làm việc nặng.

Hắn đứng dậy đi thử vài bước, vóc dáng không thấp.

Hắn chạy xuống chỗ vũng nước dưới chân dốc, cúi nhìn bóng mình. Nước đục ngầu, chỉ nhìn được đại khái. Khuôn mặt vuông vức, mày rậm, sống mũi cao. Chỉ vì râu ria bừa bộn nên trông hơi nhếch nhác.

Hắn vốc nước rửa mặt, chà mạnh vài cái rồi nhìn lại. Đây là gương mặt đoan chính, ít nhất không giống khuôn mặt tròn cổ ngắn của kiếp trước. Ước chừng thân thể này phải hơn mét bảy lăm. Ở vùng quê cổ đại này xem như cao ráo.

Trong lòng dâng lên thứ cảm xúc khó nói thành lời.

Có hoảng loạn, có sợ hãi… nhưng cũng có chút gì khác.

Kiếp trước, hắn sống nhu nhược cả đời, bị gọi “Vương Đại Oa” cả đời. Vợ hắn đến chết cũng chẳng nhìn hắn bằng ánh mắt nghiêm túc.

Hắn biết mình chẳng có bản lĩnh lớn lao gì, chỉ là khéo tay, chăm chỉ. Nhưng trong mắt người khác, những thứ ấy không phải dáng vẻ nam nhân nên có.

Còn bây giờ thì sao?

Hắn thành Vương Bình An, hai mươi lăm tuổi, thân hình cao lớn, dung mạo không xấu, có tức phụ, có nữ nhi, có ba gian nhà nát cùng năm mẫu ruộng xấu.

Còn gì nữa?

Còn nghèo rớt mồng tơi.

Nhưng nghèo thì sao?

Kiếp trước hắn cũng đâu giàu có gì.

Gió càng lúc càng lớn, thổi phần phật tà áo vá trên người hắn. Hắn cúi đầu nhìn chiếc áo đầy mảnh vá kia, đột nhiên bật cười. Cười thành tiếng rồi lại vội vàng bịt miệng.

“Vương Đại Oa à Vương Đại Oa,” hắn nhỏ giọng nói với chính mình, “ngươi chết một lần rồi, còn sợ cái gì nữa?”

Hắn quay người nhìn xuống dưới dốc. Thôn xóm đã tỉnh giấc, khói bếp nhiều thêm vài làn, có tiếng chó sủa, có người đi lại trong sân.

Cái sân đổ nát ấy, căn phòng tối om ấy, người tức phụ gầy gò ấy, cùng tiểu nữ nhi hắn còn chưa quen thuộc… đều ở nơi đó.

Hắn phủi đất trên người rồi bước xuống dốc, đi được vài bước lại dừng, đảo mắt nhìn quanh. Trên dốc có vài cành cây khô bị gió thổi rơi xuống. Hắn đi qua nhặt từng cành, ôm đầy một vòng tay. Lại thấy mấy bụi cỏ khô cứng cáp, bèn nhổ một nắm nhét xuống dưới.

Ôm củi trở về thôn.

Trên đường gặp một bà lão xách giỏ rau, bà ta nhìn hắn một cái, không nói gì rồi quay đầu đi.

Trong ký ức, đây là Tiền quả phụ ở đầu đông thôn, người nhiều chuyện nhất làng, gặp ai cũng muốn châm chọc vài câu.

Phía phòng bếp có động tĩnh. Hắn đi qua, cửa đang mở, bên trong có bóng người đang lúi húi trước bếp lò.

Là Tú Nương.

Gầy thật sự rất gầy. Nàng mặc áo bông xám rộng thùng thình, tóc búi sau đầu, cài cây trâm gỗ. Nàng cầm chiếc gáo mẻ múc nửa gáo nước từ chum đổ vào nồi. Chiếc nồi sắt bên miệng đã hoen gỉ, còn mẻ mất một góc.

Vương Bình An đứng ở cửa.

Tú Nương không quay đầu, chỉ hỏi: “Dậy rồi?” Giọng điệu bình bình, không chút cảm xúc.

“Ừm.” Vương Bình An đáp một tiếng, bước vào đặt bó củi bên bếp.

Lúc này Tú Nương mới quay đầu nhìn hắn một cái, ánh mắt dừng trên bó củi rồi lại dời đi.

“Củi đâu ra thế?”

“Nhặt trên dốc.”

“Ồ.” Nàng không hỏi thêm nữa.

Múc đủ nước xong, nàng ngồi xổm trước bếp, moi chút than còn sót lại trong lò, dùng cỏ khô nhóm lửa.

Ngọn lửa bốc lên, nàng thêm cành củi nhỏ vào. Động tác rất thành thạo, nhưng tay đang run.

Là lạnh.

Vương Bình An nhìn lên bệ bếp. Trên đó có cái chậu đất vỡ, bên trong là thứ đen sì như rau dại trộn lẫn ngũ cốc thô. Bên cạnh còn một cái bát nhỏ hơn, đựng chút dưa muối đen đen. Đó chính là bữa sáng.

“Tiểu Đậu đâu?” hắn hỏi.

“Trong phòng.”

Vương Bình An quay về chính phòng. Đẩy cửa bước vào, trên giường đất có một cục nhỏ đang nhúc nhích dưới chăn.

Hắn lại gần nhìn.

Là một tiểu nha đầu. Nàng co ro trong chăn, chỉ lộ cái đầu nhỏ. Tóc vàng hoe, khuôn mặt gầy chỉ bằng bàn tay.

Đây là Tiểu Đậu, là nữ nhi của hắn.

Vương Bình An đứng bên giường nhìn rất lâu. Kiếp trước hắn cũng có nữ nhi. Lúc nhỏ con bé cũng thích co người ngủ như vậy. Sau này lớn rồi, đi học nơi khác, nửa năm mới về một lần.

Sau khi vợ mất, con gái hắn gọi điện nói: “Ba à, con đan khăn quàng cho ba rồi, nghỉ lễ con mang về.”

Khi ấy hắn suýt bật khóc ngay trước điện thoại.

Tiểu nha đầu trên giường động đậy rồi mở mắt. Đôi mắt đen láy nhìn hắn đầy ngỡ ngàng, sau đó hơi co người lại, nhỏ giọng gọi: “Cha…”

Tiếng nói mềm mềm mang theo sợ hãi.

Tim Vương Bình An như bị kim châm một cái.

Hắn ngồi xổm xuống, cố làm giọng mình dịu đi: “Tỉnh rồi à?”

Tiểu Đậu gật đầu, tay nhỏ nắm chặt chăn.

“Lạnh không?”

“Lạnh chân…”

Vương Bình An đưa tay vào trong chăn sờ thử.

Đôi chân nhỏ lạnh như đá.

Hắn dùng tay mình ủ lấy, xoa nhẹ: “Một lát ăn cơm xong sẽ ấm thôi.”

Tiểu Đậu chớp mắt nhìn hắn, không nói gì.

Bên ngoài Tú Nương gọi: “Ăn cơm thôi.”

Vương Bình An bế Tiểu Đậu lên.

Quá nhẹ.

Đứa nhỏ bốn tuổi mà bế chẳng có bao nhiêu sức nặng.

Tiểu Đậu cứng người một chút nhưng không giãy giụa.

Hắn mặc áo cho nàng, áo bông nhỏ vá chằng vá đụp, cổ tay áo mòn bóng, bông bên trong đã cứng cả rồi.

Mang giày vào, giày cũng rách, lộ cả ngón chân.

Hắn bế nàng ra ngoài.

Tú Nương đã múc cơm xong, ba bát cháo đen sì đặt trên chiếc bàn gãy, ở giữa là đĩa dưa muối nhỏ.

Tú Nương ngồi xuống, bưng bát mình lên cúi đầu uống. Tiểu Đậu tự trèo lên ghế, ôm bát uống từng ngụm nhỏ.

Vương Bình An nhìn bát cháo trước mặt, rau dại với ngũ cốc thô nấu nhừ thành hồ, đen thui, nhìn không ra là thứ gì.

Hắn uống một ngụm, vừa đắng vừa chát, còn có mùi mốc, hắn suýt phun ra, cố nuốt xuống.

Ngẩng đầu lên thì thấy Tú Nương cùng Tiểu Đậu vẫn bình thản uống, như thể đây là mùi vị vốn nên như vậy.

Hắn lại uống thêm một ngụm, chậm rãi nuốt xuống. Dạ dày trống rỗng, cháo khó ăn nhưng có thể chống đói. Ăn xong một bát, trong bụng cuối cùng cũng có chút hơi nóng.

Tiểu Đậu liếm sạch mép bát.

Tú Nương liền đổ nửa bát cháo của mình sang cho nữ nhi: “Ăn đi.”

Tiểu Đậu nhìn mẹ rồi nhìn cha: “Nương ăn đi…”

“Nương no rồi.” Tú Nương đứng dậy thu dọn bát.

Vương Bình An nhìn nửa bát cháo kia, trong lòng nghẹn khó chịu.

Hắn đứng lên: “Ta ra ngoài đi dạo một chút.”

Tú Nương không đáp, chỉ bưng bát vào phòng bếp.

Vương Bình An bước ra sân.

Trời đã sáng hẳn, cuối cùng cũng nhìn rõ toàn bộ căn nhà. Ba gian nhà đất rách nát, tường bong từng mảng lớn. Phía tây là phòng bếp, phía đông có cái lều đổ nát chất đầy tạp vật. Tường sân sập mất nửa đoạn, từ đây có thể nhìn ra đường ngoài.

Hắn đi ra phía sau bếp. Ở đó có cái nhà xí quây bằng thân cây gai. Sau nữa là mảnh vườn nhỏ, hiện tại trơ trụi chẳng có gì.

Năm mẫu ruộng nằm ở phía nam thôn, không xa.

Hắn nghĩ lát nữa phải đi xem thử.

Đang chuẩn bị ra ngoài thì gặp một lão già gầy khô đi ngang qua.

Lão liếc vào sân hắn rồi nhổ bãi nước bọt: “Đồ vô dụng, cũng biết dậy cơ đấy.”

Đây là Chu Lão Quật hàng xóm.

Trong ký ức nguyên chủ, vì chuyện ranh giới ruộng đất mà hai bên từng cãi nhau. Lão mắng nguyên chủ là “dân hộ nơi khác đến”, chiếm đất nhà lão.

Thật ra chỉ là phần đất rộng bằng bàn tay, nguyên chủ nhịn nhục nhường luôn, vậy mà lão thấy hắn dễ bắt nạt, gặp lần nào mắng lần ấy.

Vương Bình An không đáp lời, nhìn Chu Lão Quật đi qua.

Hắn đi trở lại sân, nhìn thấy một chiếc cuốc hỏng ở góc tường, cán cuốc đã lỏng lẻo, lưỡi cuốc cũng hoen gỉ. Bên cạnh còn có một chiếc sọt rách, đáy sắp rụng đến nơi.

Hắn ngồi xổm xuống, cầm chiếc cuốc lên xem. Cuốc là kiểu dáng bình thường, chỗ nối giữa cán gỗ và đầu sắt đã bị lỏng, cho nên khi dùng sẽ rất tốn sức. Hắn cân nhắc sức nặng một chút, lại nhìn nhìn chiếc sọt rách kia.

Kiếp trước, chiếc ghế trong văn phòng hắn bị hỏng, hắn tự tay sửa. Chiếc xe đạp nhỏ của con gái tuột xích, hắn tự tay lắp vào. Đường ống nước trong nhà bị rò rỉ, hắn tự mua vật liệu về thay.