Chương 1

Xình xịch… xình xịch… xình xịch…

Chuyến tàu hỏa vỏ xanh lắc lư lăn bánh trên đường ray. Nó xuyên qua những cánh rừng và đồng ruộng chốn thôn quê dưới làn gió đêm mùa hạ, uốn lượn ngoằn ngoèo tựa như một con rồng đang bơi.

Đây là chuyến tàu xuất phát từ khu vực Tây Nam để tiến về phương Bắc. Cứ ba ngày mới có một chuyến, cũng bởi số chuyến thưa thớt nên hành khách chen chúc chật kín cả toa xe, thậm chí đứng lấp đầy cả lối đi.

“Ây da, đồng chí giẫm vào chân tôi rồi.”

“Thế này đã là gì? Đi đến thành phố Kinh còn phải chịu đựng dài dài.”

Đồ đạc lỉnh kỉnh chất thành đống. Những người khoác trên mình bộ áo vải thô màu đen, xám hay xanh sẫm đang bận rộn chuẩn bị bữa tối cốt để dỗ dành chiếc bụng đói meo.

Tô Nhân lấy từ trong tay nải bằng vải thô ra một chiếc bánh ngô trộn rau rừng. Cô ôm cái cốc tráng men cũ kỹ sứt mẻ để uống nước, cứ thế ăn từng miếng giải quyết xong bữa tối.

Toàn bộ gia tài của cô chỉ vỏn vẹn hai mươi sáu đồng rưỡi, mua vé tàu đã tiêu hết mười một đồng ba hào. Tiền tiết kiệm đã cạn đáy nên cô đành phải lên kế hoạch chi tiêu thật dè sẻn.

“Đồng chí, cháu chỉ ăn thứ này thôi sao? Có muốn làm một miếng bánh khô không?”

Bác gái ngồi đối diện nhiệt tình vươn tay ra. Giữa lòng bàn tay bác là một chiếc túi vải, bên trong nằm im lìm vài chiếc bánh màu đất vàng ươm, trông có vẻ rất khô và cứng.

“Dạ thôi, cháu cảm ơn bác gái. Trời nóng quá nên cháu cũng không có khẩu vị, cháu ăn no rồi.”

“Hầy.” Bác gái hậm hực rụt tay về, chỉ lầm bầm một câu: "Mấy cô gái trẻ tuổi các người, ai nấy đều ăn ít như mèo ấy. Thả về nông thôn cũng tốt, tiết kiệm được khẩu phần lương thực…”

Tô Nhân không tiếp lời. Đây là lần đầu tiên cô ngồi tàu hỏa, cũng là lần đầu tiên đi xa nhà. Ngắm nhìn những cánh đồng lúa mì xanh mướt vội vã vụt qua ngoài cửa sổ, hoà cùng với làn gió đêm mang theo hơi thở trong lành thổi tới nên ít nhiều cũng xua tan đi sự ngột ngạt trong toa xe.

Hai ngày trước, cô chào tạm biệt bà dì để rời khỏi nhà. Bà dì là người hiểu biết rộng, dẫu cả đời bà cụ chưa từng bước chân ra khỏi huyện Hòa Bình, thế nhưng bà vẫn nắm chặt tay cô dặn dò hết lời. Bà đặc biệt dặn Tô Nhân không được tùy tiện bắt chuyện với người lạ ở nhà ga hay trên tàu, phải cẩn thận kẻo bị bắt cóc.

Thời buổi này, kẻ buôn người nhan nhản, Tô Nhân cũng từng nghe phong thanh. Trải qua một chuyến tàu, tinh thần cảnh giác của cô cũng vút lên khá cao, chỉ mong sao có thể bình an đến được thành phố Kinh.

Nhưng đến thành phố Kinh rồi… cũng chẳng biết tháng ngày sau này sẽ ra sao.

Cô đột ngột rời nhà thế này, không biết chú ba và thím ba có tức điên lên mà chửi bới ầm ĩ hay không.

Mọi chuyện phải bắt đầu từ ba tháng trước.

Sau khi ông nội Tô qua đời vì bạo bệnh, trong nhà chỉ còn lại mỗi Tô Nhân. Bố Tô bị gọi nhập ngũ từ nhiều năm trước, sau này cũng không hề có chút tin tức sống chết hay như thế nào, mà chẳng thấy quay về. Ban đầu mọi người còn mong ngóng, nhưng sau khi chiến tranh kết thúc, kẻ thì bảo bố Tô đã chết ngoài chiến trường, người lại bảo ông sợ chết nên đào ngũ, đủ mọi lời đồn đại. Cũng chính vì thế mà nhà họ Tô không được hưởng trợ cấp liệt sĩ.

Mẹ Tô cắn răng chịu đựng một năm rồi cũng đi tái giá, chục năm trời không hề qua lại. Tô Nhân và ông nội nương tựa vào nhau mà sống, ai ngờ giờ đây cô bỗng chốc trở thành kẻ cô độc không nơi nương tựa.

Ông nội Tô vừa nằm xuống thì chú ba và thím ba của Tô Nhân liền hăng hái chạy tới lo liệu tang lễ. Ngày thường chẳng thấy bóng dáng đâu, nhưng lúc này lại hăm hở chạy đến nhà Tô Nhân.

Tô Nhân thừa hiểu chú ba và thím ba đang toan tính chuyện gì. Chẳng qua họ chỉ muốn dòm ngó xem trong nhà có món đồ nào giá trị hay không, bởi ông nội đi rồi thì một đứa con gái mồ côi thì làm nên trò trống gì?

Nhưng rốt cuộc cô vẫn còn non nớt quá. Chú ba và thím ba không chỉ ham tiền mà còn nhắm luôn cả sự tính toán lên người cô.

Nửa tháng trước, một trận sốt cao đã khiến cô chìm vào một giấc mộng dài. Trong cơn mơ, cô mới hay biết mình đang sống trong một cuốn sách và cô cũng nhìn thấy toàn bộ cuộc đời mình, nó chỉ tóm gọn lại vỏn vẹn có vài trăm chữ.

Gia cảnh khó khăn, vì xót xa cho cô cháu gái nên trước lúc lâm chung, người ông mang bạo bệnh đã viết thư phó thác cháu mình cho gia đình một người đồng đội cũ ở thành phố Kinh. Nhưng Tô Nhân lại chần chừ trước việc đường đột lặn lội ngàn dặm đến ở nhà một người xa lạ. Đúng lúc lưỡng lự ấy, cô đã bị chú ba và thím ba tính kế, đòi làm mai gả cô cho con trai của đại đội trưởng dân quân huyện Hòa Bình.

Tô Nhân trong sách biết được chuyện này nên muốn trốn chạy. Nhưng bây giờ đi đâu cũng cần có giấy giới thiệu, một đứa con gái mồ côi như cô biết trốn đi đâu? Thêm vào đó, xung quanh còn có mấy tên côn đồ đang nhòm ngó cô như hổ rình mồi. Cuối cùng, cô đành cam chịu để chú ba và thím ba nửa dỗ dành nửa lừa gạt gả đi.

Sau khi lấy chồng, Tô Nhân phải sống những tháng ngày động một tí là bị đánh mắng. Một năm rưỡi sau, tin tức khôi phục kỳ thi đại học truyền đến. Cô muốn đăng ký dự thi, nhưng lại bị gã chồng trong sách xé nát tờ đơn, trong lúc giằng co cô bị ngã đến mức hủy dung nhan.